Hoogte geluk in Ladakh.

Na een vlotte nachtvlucht komen we in het donker aan in India en als we de gordijnen van onze hotelkamer 's ochtends open doen, staan we in een andere wereld. We ontwaken midden in het oude gedeelte van Delhi, waar heilige koeien rustig door het verkeer lopen, terwijl de 25 miljoen inwoners van Delhi tegelijkertijd door onze straat lijken te lopen. De intense geuren, het enorme kabaal en een temperatuur van rond de 40 graden zijn op zijn minst indrukwekkend. We ontvluchten al snel de chaos van het centrum en gaan op bezoek bij de Royal Enfield Concept-store, net even buiten het centrum. Alle mogelijke accessoires, kledingstukken en helmen die in europa nog niet te koop zijn, worden hier spotgoedkoop aangeboden. Een paradijs voor de echte Enfield-liefhebber zoals Mark die samen met David deze roadtrip met me gaan maken. Delhi is een mooi begin van deze prachtige reis, maar tegelijkertijd is het heerlijk wanneer we  's avonds een luxe nachtbus nemen naar het rustige Himalaya gebergte.


Er rijden hier volgepropte oude buswrakken rond, waar je nog geen minuut in wilt zitten. Onze luxe Volvo touringcar is echter splinternieuw en heeft ruime slaapstoelen waar ze in de business class van een vliegtuig jaloers op zouden zijn. Na een nachtje heerlijk slapen komen we dan ook uitgerust aan bij het bergdorpje Manali. Een mengelmoes van backpackers, bikers en hippies, zorgen voor een ontspannen sfeertje en met de eerste bergtoppen in zicht, is de heksenketel van Delhi snel vergeten. Al sinds mensenheugenis is Manali dé startplek voor iedereen die de hoge Himalaya wil gaan oversteken en automatisch dus ook de plek voor alle inkopen. Werkelijk alles is te koop: van thermisch ondergoed tot werkoverals, van rijst tot hamburgers en van motorsokken tot helmen. Bergbeklimmers zijn hier met hun sherpa's soms dagen voedsel en kleding aan het inkopen voordat hun avontuur kan beginnen. Wij zijn gelukkig sneller klaar en hoeven alleen onze motoren op te halen. 

Onze Royal Enfield 500cc Bullets zijn in eigendom van de Nederlandse reisorganisatie en zijn met 10.000 km op de teller zo goed als nieuw. Dat er ook veel slechte motoren worden verhuurd, merken we de komende dagen aan het aantal gestrande motorrijders langs de route. We hebben 1.800 km veelal ruig onverhard terrein gepland en goed basismateriaal is daarom een eerste vereiste. Als extra zekerheid maken we gebruik van een volgauto waarin een complete Enfield in reserve onderdelen plus een aantal jerrycans met benzine meegaan.  Onze bagage gaat eveneens achterin de volgauto, zodat we deze niet hoeven mee te slepen tijdens de beklimmingen. Ook gaat er nog een zeer ervaren monteur en backup rijder mee, die bij ziekte of vermoeidheid zonodig een motor kan overnemen. Al deze voorzorgsmaatregelen zijn niet voor niets, want we gaan over het hoogste deel van de Himalaya naar de hóógst begaanbare bergpas van de wereld. Met goede voorbereidingen een prachtig betrouwbaar avontuur, maar met slechte voorbereidingen een kansloze rit. De motoren worden nog even afgesteld op ieders persoonlijke zithouding, waarna we een kort ritje maken om aan motor en het verkeer te wennen. De volgende dag gaat onze spannende roadtrip dan eindelijk écht beginnen.

 
De eerste dag krijgen we al direct een bekende maar ook beruchte bergpas voor onze wielen: de Rohtang pas. Deze pas kreeg vooral bekendheid door de BBC serie "World most dangerous roads" en heeft de bijnaam "Road of corpses". Dat die naam terecht is, blijkt wel er uit de statistieken. In de 4 maanden van het jaar dat deze pas open is, stort er volgens de cijfers gemiddeld elke dag één bus of één vrachtwagen in het ravijn. Doordat het vannacht heeft geregend zitten we vandaag zelfs ver boven dat gemiddelde en zien gedurende de dag 3 vrachtwagens in de afgrond liggen. De eerste tankwagen, geladen met kerosine, heeft geluk gehad en is vanochtend achter een aantal bomen blijven hangen. Twee takelwagens zijn al druk bezig met de berging, maar blokkeren daardoor wel de gehele weg. We kunnen een uurtje wachten, maar kiezen voor een avontuurlijke omweg door het slijk vlak langs het ravijn. Twee mannen gaan op het meest kritieke schuine punt staan, zodat ze bij een schuiver de motor eventueel kunnen opgevangen. Daarna is het spelen met koppeling en gas en kunnen we zonder problemen de blokkade veilig passeren. 
 
Wanneer we de besneeuwde bergtop bereiken verbazen we ons over een aantal Indiërs die volledig uit hun dak gaan bij het zien van sneeuw. De top van de Rohtang is meestal de eerste plek in noord India waar sneeuw ligt en veel Indiërs hebben gewoonweg nog nooit sneeuw gezien.  Complete gezinnen reizen soms duizenden kilometers, alleen maar om even de sneeuw te zien en te voelen. Logisch dat ze dan uit hun dak gaan. Na de top veranderd het wegdek in een complete gatenkaas en zien we geen dagjesmensen meer. Iedereen die hier nu rijdt heeft maar één doel en dat is de grote Himalaya oversteek te maken. Met een gemiddelde snelheid van 10 km per uur dalen we af naar 3200 meter en rijden langs de Bhaga rivier verder naar het plaatsje Keylong. Onderweg genieten we van een aantal enorme eeuwige sneeuwgletsjers, die zo dichtbij lijken dat je het idee krijgt dat je ze kunt aanraken. Een prachtige dag!


Keylong is het laatste dorpje voordat we een aantal dagen de onbewoonde wereld in gaan. Ook dit dorpje is 6 maanden per jaar afgesloten van de normale wereld, maar kan dankzij een helikopterverbinding ook in de winter blijven bestaan. De overheid vermeld op borden nadrukkelijk dat de helikoptervluchten niet worden gebruikt voor "search en rescue" acties. Alleen van juni tot en met september zijn de bergpassen open en alleen dan kunnen toeristen in noodgevallen een beroep doen op een helikopter. In de inmiddels 14 jaar dat Touratrek (de reisorganisatie) deze reis verzorgt is dit nog nooit nodig geweest, een kwestie van goede voorbereiding. Bij die voorbereiding hoort ook een rustdag om te wennen aan de hoogte en daarom blijven we hier 2 nachten in een hotel op 3300 meter. We merken nu al dat een sprintje trekken er even niet in zit, zelfs een trap omhoog lopen geeft direct zuurstof tekort. De zuurstof is er wel, maar door het drukverschil op deze hoogte wordt het niet voldoende opgenomen door de longen. Het menselijke lichaam is zo slim dit zelf op te lossen door extra rode bloedcellen aan te maken, maar heeft hiervoor wel een aantal dagen nodig. Wij gebruiken deze rustdag voor een ontspannen ritje naar het boeddhistische Kardang klooster aan de andere kant van de Bhaga rivier. Het klooster zelf is helaas gesloten, maar de motorrit er naar toe is letterlijk en figuurlijk adembenemend mooi. We sluiten deze laatste dag in de bewoonde wereld af met een uitgebreide maaltijd en een heerlijk zacht matras. 


 

Vandaag duiken we de onbewoonde wereld in. Na 3 flinke bergpassen (4890m 5059m 4878m) wordt het overnachten op 4800 meter in een nomaden tentenkamp. Het eerste uur rijden we vlot over mooi asfalt naar het begin van de Baralacha pas, waar we ons melden bij een van de vele paspoort registratiepunten. Dankzij deze registraties kan men controleren of mensen niet vermist raken en in sommige gevallen is het ook een controlepunt of je alle permits hebt. Deze permits geven toegang tot gebieden die anders gesloten zijn en worden na een paspoort en visum controle vooraf gekocht in Manali en Leh. Zonder de juiste permits wordt je onherroepelijk teruggestuurd en kan je zomaar 2 tot 5 dagen van je reis verliezen. Wij hebben alles in orde en komen na de controle al snel bij de eerste waterbak van smeltende sneeuw. Deze waterbakken kunnen soms wel 20 meter breed zijn en zijn feitelijk snel stromende riviertjes die over de weg lopen. Motorrijders die door een snelstromende rivier rijden doen het altijd goed in films en ook nu staat er een filmploegje opnames te maken. Een van de cameramannen verteld me dat er jaarlijks 10.000 Bollywood films worden gemaakt en dat er in minstens 1.000 films, motorfragmenten van de Himalaya zitten.  Hoge besneeuwde bergtoppen en een snel stromende rivier, een beter decor bestaat er natuurlijk ook niet.
 
Net na de top komen we bij het Suraj tal meer dat in de lente volstroomt met smeltwater, maar in deze droge periode helemaal leeg is. Ik herinnerde me weer van de schoolbanken dat de Himalaya in de pre-historie een zeebedding is geweest en er op de top van de Mount Everest nog steeds fossielen van waterdieren worden gevonden. Voordat de aardplooien van de Himalaya in de hoogte werden gedrukt, had dit gebied op 4800 meter ver beneden zeeniveau gelegen en was hier dus altijd water. Dankzij de botsing van India tegen het Aziatisch continent kunnen we nu eeuwen later genieten van deze geweldige bergreuzen. Na de Baralacha is het een kleine beklimming naar onze eerste 5000+ bergpas. De Lachalang pas is niet echt moeilijk, maar het besef dat we nu op 5059 meter al flink hoger zitten dan de hoogste berg van Europa (Mont Blanc), tovert toch een glimlach op mijn gezicht. Zelfs onze laagste passen liggen bijna allemaal hoger dan de 4808 meter van de Mont Blanc. Het echte toetje krijgen we met de Kangla pas die op 4878 meter hoogte strak langs de Miyar rivier loopt. De rivier heeft hier in de loop van eeuwen ruim 3 kilometer kalksteen weggeslepen en heeft hiermee een prachtige nauw ravijn op hoogte gemaakt. De bergpas loopt midden door de kloof, met aan beide zijden bergtoppen zo dichtbij dat je ze bijna kunt aanraken. Doordat het zo smal is ligt de weg aan het begin van de lente wel compleet onder water en rijden de Enfields dan vaak tot aan hun assen door de rivier.


Regelmatig stoppen we bij een theetentje voor een kopje "black tea" of "ginger tea" en telkens krijgen we weer het gevoel van ultieme samenhorigheid. Elke motorrijder, vrachtwagenchauffeur of backpacker zit hier maar met één doel: de hoge Himalaya oversteken. Zeker in India heeft deze oversteek voor motorrijders een zekere cultstatus, die voor ons te vergelijken is met een bezoek aan Isle of Man. Eén keer in je leven moet je dit als motorrijder gedaan hebben. De theestops zijn ook heerlijk om even de handen te warmen aan een beker kokende thee. Doordat op deze hoogte water op een veel lagere temperatuur kookt, kan je de thee bijna kokend drinken. Nadeel is wel dat een ei koken ook langer duurt, omdat kokend water hier dus al verdampt rond de 80ºC.
  

We vervolgen de route naar het Tso Kar meer met voornamelijk los zand en de Enfields kwispelen heerlijk op de rechte stukken. Het meer zelf is het zoveelste natuurwonder wat we deze reis mogen aanschouwen. Op de hele wereld is er geen zoutmeer wat zo hoog ligt en tegelijkertijd zo diep is, waardoor er nog regelmatig volledig nieuwe vissoorten en reptielen worden ontdekt. Voor het blote oog beter zichtbaar zijn de witte vlaktes met puur zuiver Himalaya zout, wat volop door de nomaden wordt gesmokkeld naar Tibet. We zitten hier zo dichtbij de Tibetaanse grens, dat de meeste cola flesjes en bevroren Snickers daarom ook Chinese teksten hebben. Het is simpelweg goedkoper om ze op jaks of ezels vanuit Tibet(China) te smokkelen, dan ze helemaal vanuit Leh of Manali omhoog te slepen. 

De overnachting deze dag is heel speciaal. Slechts 4 maanden per jaar is op deze hoogte leven mogelijk, dus zijn er hier geen hotels of guesthouses. Wel zijn er op een aantal plekken complete nomaden tentenkampen, waar iedereen welkom is die de Himalaya overtocht maakt. Wij kiezen voor een luxe tentenkamp bij het Tso Kar zoutmeer. Dubbel geïsoleerde tenten, met een grote tent ingericht als restaurant en zelfs keurig Europees sanitair. Het blijft desondanks met weinig zuurstof op 4800 meter en een gevoelstemperatuur van 15 graden onder nul, toch behoorlijk afzien. De onbeschrijfelijk mooie sterrenhemel zorgt er echter voor dat we geen last hebben van hoogteziekte, maar eerder lijden aan hoogte-euforie of misschien wel hoogte-geluk. 

 
 
De volgende dag hebben we een korte beklimming. Van 4800 meter naar de op één na hoogste bergpas van de wereld: de Taglang pas met een hoogte van 5328 meter. Na 4 dagen voornamelijk slecht of geen asfalt te hebben gehad, is het een verademing dat de noordzijde bijna helemaal geasfalteerd is. De Enfield Bullet laat ook hier weer zien van alle markten thuis te zijn. De 500cc eenpitter heeft dan wel geen hoge snelheid, maar het enorme koppel en de sterke motorrem is ook voor asfalt in de bergen een perfecte combinatie. De Rumtse vallei na de Taglang pas behoort zonder twijfel tot de 7 natuurwonderen van de wereld. Officieel staat de vallei zo niet vermeld, maar het kleurenpallet van de door mineraal gekleurde rotsen is nergens anders op de wereld zo intens. Met de ondergaande zon in onze rug lijkt het wel alsof we door het middenpunt van een diamant rijden. Het ene moment rijdt je tussen rotsen met een diep gouden kleur als de pels van een leeuw en een bocht later zijn de rotsen zo groen als gras, om even later net zo blauw te worden als de hemel die erboven hangt. Werkelijk alle kleuren van de regenboog komen binnen 20 kilometer voorbij. Adembenemend mooi alsof je door een schilderij van Mondriaan rijdt.


Bijna net zo kleurrijk zijn de slingers van de boeddhistische gebedsvlaggetjes. Blauw, wit, rood, groen en geel vormen een feestelijk hoogtepunt van elke hoge bergpas en elke boeddhistische tempel of klooster. Elke kleur staat voor een element in de natuur en de tekst op de vlaggetjes is vaak de bekende mantra "Om Mani Padme Hum".  Vrij vertaald betekent deze tekst zoiets als: "Geluk is met U en iedereen in uw omgeving.". De vlaggetjes dienen zo hoog mogelijk opgehangen te worden, zodat de wind de mantra tekst zo ver mogelijk kan meenemen. Zodra de vlaggetjes vergaan zijn is de tekst overgedragen aan de ontvangers en is er weer een beetje meer geluk op deze aardbol. Ook het door ons bezochte Lamayuru klooster is behangen met duizenden vlaggetjes en de 150 permanente monniken prevelen dagelijks alle mogelijke mantras voor een perfecte wereld. Het Lamayuru klooster wordt door ons vooral bezocht vanwege de prachtige route door de Moonvalley. Aan de ene kant de machtige Indus rivier en aan de andere kant rotsen met wederom alle kleuren van de regenboog. Het is hier zo mooi dat de huidige Dalai Lama al heeft aangekondigd hier zijn laatste levensjaren te willen doorbrengen.

 
Voor het hoogtepunt van onze reis overnachten we eerst in het stadje Leh, de hoofdstad van het voormalige koninkrijk Ladakh. Net zoals Manali is Leh het begin/eind punt van de grote Himalaya oversteek, dus plots zijn er weer volop winkeltjes en restaurants. We genieten van heerlijke croissantjes, echte cappuccino's en 's avonds een echte Italiaanse pizza. Deze stad is voor India ook altijd een belangrijke strategische plek geweest, met Pakistan en China op een steenworp afstand. In het vlakbij gelegen War Museum krijgen we een goede indruk van hoe de veldslagen hier hoog in de bergen in het verleden zijn uitgevoerd. Kou en hoogteziekte waren hierbij misschien wel de grootste vijanden. Grote hulp voor de militairen was zonder twijfel de Royal Enfield WD/RE oftewel the "Flying Flea". Een doorontwikkeling van de RE 125cc versie die voor het Nederlandse bedrijf Stokvis en zonen al in 1938 was ontwikkeld. Deze WD/RE Enfield woog slechts 59 kg, kon aan een parachute gedropt worden, en was uitermate geschikt voor het ruige bergachtig terrein van de Himalaya. Leuk detail is dat deze fiets ook tijdens D-day door de 6e Airborne brigade in Normandië volop werdt gebruikt.

Vandaag beklimming we de hoogst berijdbare bergpas van de wereld, de Khardung La, met maar liefst een hoogte van 5602 meter. Het eerste deel tot de permit controle is keurig nieuw asfalt, maar daarna is het weer de bekende gatenkaas met regelmatig losse rotsblokken en grind. Men is wel volop bezig met wegwerkzaamheden, maar dat is letterlijk handarbeid. Tientallen Indiërs zitten in de volle zon gehurkt met kleine hamers één voor één grote rotsblokken kapot te slaan naar grind formaat. Met deze werkwijze is men nog jaren bezig voordat ze voldoende grind hebben, maar dat is misschien ook wel beter, zodat de charme van de onverharde Himalaya zo lang mogelijk blijft bestaan. In 2018 wordt er al een grote tunnel geopend bij de Rohtang pas, waardoor de oversteek al een stukje gemakkelijker zal worden. De echte originele oversteek zal waarschijnlijk alleen nog in 2017 gereden kunnen worden.

Doordat we inmiddels zijn gewend aan onverharde wegen hebben we tijdens de beklimming volop tijd om te genieten van de prachtige vergezichten en laten we de Enfield rustig zijn klimwerk doen. Boven op de top realiseer ik me dat we bijna 200 meter hoger staan dan het Basecamp van de hoogste berg van de wereld: de Mount Everest. Geen zuurstofflessen of pikhouwelen voor ons, maar wel black tea en een prachtige Royal Enfield die staat te glimmen in de zon. Een waarschuwingsbord dat we niet langer dan 25 minuten op de top mogen blijven vanwege hoogteziekte, brengt me weer terug op de wereld. Gelukkig heb ik geen last van hoogteziekte, maar de diagnose hoogte-euforie of hoogte-geluk is hier zeker op zijn plaats.

 
INFO HIMALAYA

Ligging: Zuid-Azië
Hoofdstad: New Dehli
Afstand vanaf Utrecht: 6.350 km (hemelsbreed)
Hoogste punt: Kanchenjunga (8.598 meter)
Inwoners: 1,2 miljard
Taal: Hindi, Engels
Schrift: Devanagari, Latijn
Munteenheid: Indiase Roepie
Tijdsverschil: + 5½ 
Oppervlakte: 3.287.263 km² (80x groter dan Nederland)
Religie: Hindoeïsme (80%), islam (13%), Christendom (2%), Sikhisme (2%)
Buurlanden: Arabische Zee (westen), Golf van Bengalen (oosten), Pakistan (west), China en Nepal (noorden), Bhutan, Birma, Bangladesh en Myanmar (oosten)
 
Klimaat: India is een enorm land. Het klimaat varieert van een tropisch klimaat in het zuiden tot een gematigd klimaat in het noorden. Aan de zuidwestelijke kust en in het noordoosten van het land valt enorm veel regen. In de Thar-woestijn in het noordwesten is het juist weer extreem droog, hier valt jaarlijks niet meer dan 50 mm neerslag. India kent geen vier maar drie seizoenen: het koele winterseizoen (tussen november en maart), hete zomerseizoen (van april tot mei/juni) en de moessontijd, vernoemd naar het Arabische ‘mausim’. Deze begint eind mei of begin juni. Vochtige lucht waait vanuit de oceaan vanuit het zuidwesten het land binnen. Gedurende de moesson regent het iedere dag. Meestal duurt een regenbui dan enkele uren, dan is het weer droog.
Wetenswaardigheden: India is een van de grootste en dichtstbevolkte landen ter wereld, je vindt er dan ook tal van culturen en religies. Een zeer belangrijke rol speelt het kastenstelsel, dat de bevolking opdeelt in vier groepen: brahmanen, (de priesterlijke en geleerde klasse), Kshatriya's (strijders en de heersers), Vaishya's (landbouwers en handelaars) en de Shudra's (dienaren en arbeiders). India beschikt over de grootste filmindustrie ter wereld. Film is er enorm populair, volgens velen omdat het dient als vlucht uit de realiteit van de vaak arme bevolking. Bollywood (afgeleid van Hollywood, de B staat voor Bombay) is het centrum van de Indiase filmwereld. 
Ook wel handig om te weten, in India rijdt men links
Wanneer: Omdat het klimaat van India zo uiteenloopt is het moeilijk precies aan te geven wanneer het de beste tijd is om het land te bezoeken. Grofweg is voor deze Himalaya reis de periode van mei tot september de beste tijd omdat de andere maanden er een grote kans is dat wegen onbegaanbaar zullen zijn. Wil je nog de oorspronkelijke route rijden, dan moet je snel zijn aangezien in 2018 de Rohtang tunnel open gaat. 
Reisduur: 19 dagen
Gereden afstand: 1.800 kilometers
 
Alle info: www.lifeisjoy.nl 
 
 

Highlights tijdens deze reis:
- De hoogst berijdbare bergpas van de wereld
- De op één na hoogste berijdbare bergpas van de wereld
- Een van de “Most dangerous roads” van de wereld
- (Een van) De mooiste bergweg van de wereld
- Unieke roadtrip door hoge Himalaya
- Deel van de originele oude Zijderoute
- Slapen in tentkamp op 4800 meter
- Bezoek hoofdstad van India: Delhi
- Bezoek hoofdstad Ladakh: Leh
- Bezoek boeddhistische tempels
- Bezoek zomerhoofdstad Srinagar
 
direct 100 euro korting
Deze Himalaya reis is een echte droomreis waar je de rest van je leven van kunt nagenieten!  Extra mooi is het, dat ik deze reis ga begeleiden en iedereen die ik ken 100 euro korting mag geven!  Met de reisorganisatie heb ik namelijk afgesproken, dat iedereen die zich via mij voor deze reis aanmeldt, direct 100 euro korting krijgt op de normale prijs.  Deze korting kan ik op deze manier dus ook aanbieden aan alle lezers.  Mocht je interesse hebben: klik dan hier. 


BBC serie "Most dangerous roads"

De zuurstof opname is hier zelfs minder dan 50%
4800 meter hoogte.  Hier kan men slechts een paar maanden per jaar overleven route motortocht door de hoge Himalaya Khardong pas de hoogste berijdbare pas van de wereldBaralahcha pas is een grotere uitdaging voor de motorrijder  slavenarbeid in de himalaya

 
Prijzen en meer details: Klik hier.
Boeken of info per mail: Klik hier.
Extra filmpjes: Klik hier.